NVVO logo 2019


nvvo header

Close

Forgot your Username?

You can user our username reminding facility.

Get Started
Close

Forgot your Password?

Enter your email address and we'll help you reset your password.

Get Started

‘Behalve in reguliere ziekenhuizen en oogheelkundige praktijken zijn er ook orthoptisten werkzaam in revalidatie instellingen voor blinden en slechtzienden’

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft normen vastgesteld voor slechtziendheid.
Iemand is slechtziend als de gezichtsscherpte (detailwaarneming) met optimale correctie kleiner is dan 30% (0,3) en/of het gezichtsveld (het gebied dat je kunt overzien als je naar één punt kijkt) kleiner is dan 30 graden. (Iemand die met bril op een gezichtsscherpte heeft van 80% (0,8) is dus niet slechtziend, ook al is die bril bijvoorbeeld “Sterkte - 10”.)

Slechtziendheid kan aangeboren zijn, maar ook verworven. Het kan stabiel zijn of progressief.
Het kan ontstaan door een oogziekte, maar ook doordat de visuele prikkels in de hersenen niet goed verwerkt worden. Het komt voor in alle lagen van de bevolking en bij mensen van alle leeftijden.

Koninklijke Visio en Bartiméus

Deze organisaties hebben veel ervaring met onderzoek, begeleiding, ondersteuning en advies aan blinden en slechtzienden en (de mensen in) hun omgeving. Ook hebben deze organisaties veel kennis die zij ter beschikking stellen aan professionals.

Bij Koninklijke Visio en Bartiméus zijn orthoptisten werkzaam. Zij zijn betrokken zijn bij het onderzoek naar slechtziendheid bij bijvoorbeeld kinderen en verstandelijk beperkte mensen. Ook bij de afdelingen die hulpmiddelen verstrekken zijn orthoptisten werkzaam.

Voor meer informatie kunt u de internetsites van beide organisaties bezoeken:

bartimeas

www.bartimeus.nl

visio

www.visio.org

 

 

hoofdpijn1
Hoofdpijn is een klacht die veel mensen hebben en waar vele oorzaken voor kunnen zijn.
Sommige hoofdpijnklachten kunnen veroorzaakt worden door oogheelkundige afwijkingen.
De hoofdpijn die een oogheelkundige oorzaak heeft ontstaat vaak in de loop van de dag, na lang lezen of werken met een beeldscherm. Meestal zit de pijn boven de ogen of bij de slapen.

Er zijn een aantal oogheelkundige afwijkingen die hoofdpijn kunnen veroorzaken.
Dit zijn onder andere:

  • Een niet (goed) gecorrigeerde brilafwijking: de ogen gaan zich inspannen om het beeld scherp te stellen,
  • Een zwakke samenwerking tussen de ogen: het kost veel inspanning om de ogen bij elkaar te houden / recht te houden.

De orthoptist kan door middel van orthoptisch onderzoek bepalen of de hoofdpijn oogheelkundig te verklaren is en vervolgens bekijken of een behandeling gewenst is. Deze behandeling kan bestaan uit het voorschrijven van een bril, het geven van oogspieroefeningen of het adviseren van een scheelziensoperatie om de oogstand te corrigeren.

Folders

Voor meer informatie over specifieke stoornissen verwijzen wij u naar de onderstaande folder(s):

Folder: 'Convergentie insufficiëntie'
Folder: 'De orthoptist en Fixatie Disparatie'

Elk oog heeft zes uitwendige spieren, die ervoor zorgen dat het oog in alle mogelijke richtingen kan bewegen. Iedere oogspier heeft zijn eigen functie. De oogspieren worden aangestuurd vanuit de hersenen, door drie verschillende hersenzenuwen, te weten:

  • de derde hersenzenuw, nervus oculomotorius genaamd, aangeduid als n.III
  • de vierde hersenzenuw, nervus trochlearis genaamd, aangeduid als n.IV
  • de zesde hersenzenuw, nervus abducens genaamd, aangeduid als n.VI


Wanneer een van deze hersenzenuwen minder of geen informatie doorgeeft aan de oogspier(-en), heeft dit gevolgen voor de bewegelijkheid van het oog en de oogstand.

Ook door spierziekten of een mechanische beperking ter plaatse van de oogspier(en) kan de bewegelijkheid en de oogstand verstoord raken.

Folders

Voor meer informatie over specifieke stoornissen in de oogbewegingen verwijzen wij u naar de onderstaande folder(s):

lees1
Leesklachten kunnen verschillende oorzaken hebben en kunnen op verschillende leeftijden voorkomen.

De leesklachten van een vijftigjarige zijn niet te vergelijken met die van een tienjarige.

Over het algemeen kan gesteld worden dat de meeste leesklachten bij mensen van 40 jaar en ouder te wijten zijn aan een afname van het accommodatievermogen van het oog. Dit wil zeggen dat het oog zijn vermogen verliest om op alle afstanden scherp te zien door de ooglens boller of minder bol te maken (accommoderen).

Bij kinderen liggen de zaken iets complexer. Hier bestaat de mogelijkheid dat het kind door een ander probleem dan de ogen moeite heeft met lezen. Het gaat hierbij dan niet zo zeer om het vermogen om scherp te zien, maar het vermogen om te leren lezen. Zodra een kind moeite heeft met lezen moet een oogheelkundige oorzaak worden uitgesloten. Dit onderzoek wordt door de orthoptist gedaan.

Oorzaken voor leesklachten

Leesklachten kunnen verschillende oogheelkundige oorzaken hebben:

  • Een ongecorrigeerde brilafwijking
  • Een verminderde samenwerking tussen de ogen

Welke klachten komen er voor bij mensen met leesproblemen:

  • Wazig zien: dit kan het gevolg zijn van een brekingsafwijking van het oog. Het wazige zien kan dan verholpen worden door het dragen van een bril of contactlenzen
  • Hoofdpijn: dit kan veroorzaakt worden door een brekingsafwijking van het oog, maar ook door een verminderde samenwerking tussen de ogen
  • Dubbelzien: dit kan vele oorzaken hebben, maar bij leesklachten is meestal de oorzaak een verminderde samenwerking tussen de ogen.

lees2

Behandeling van leesklachten

De orthoptist kan door middel van orthoptisch onderzoek bepalen of de leesklachten oogheelkundig te verklaren zijn en indien nodig een behandeling instellen.
Deze behandeling kan bestaan uit:
Het voorschrijven van een bril.
Bij een verminderde samenwerking tussen de ogen kan de orthoptist oefeningen geven.
In sommige gevallen kan er een prismabril voorgeschreven worden of een scheelziensoperatie worden geadviseerd.

Folders

Voor meer informatie over specifieke stoornissen verwijzen wij u naar de onderstaande folder(s):

Folder: “Convergentie insufficiëntie”
Folder: "Dyslexie en Orthoptie"

Dyslexie

Woordblindheid of dyslexie is een diagnose die gesteld wordt bij een groep mensen met leer- en leesklachten. Dyslexie wordt door een orthoptist niet behandeld. Wel is het belangrijk dat bij mensen met lees- en leerklachten wordt uitgesloten dat een brilafwijking en/of verminderde samenwerking tussen de ogen de klachten veroorzaken of versterken.
Bent u op zoek naar informatie over dyslexie of andere leerproblemen, dan verwijzen wij u graag naar vereniging Balans. Balans is een landelijke vereniging voor ouders van kinderen met ontwikkelingsstoornissen bij leren en/of gedrag, waaronder dyslexie en ADHD.

Dubbelzien (diplopie) is het tegelijkertijd zien van twee identieke beelden.

Als scheelzien op latere leeftijd optreedt, is de kans op dubbelzien (diplopie) groot. Het visuele systeem is volledig ontwikkeld en de hersenen zijn niet meer in staat het beeld van het scheelstaande oog te onderdrukken. Het onderdrukken van een beeld wordt ook wel suppressie genoemd. Elk oog ontvangt een eigen beeld, deze twee beelden worden doorgezonden naar de hersenen.

Als de beelden niet meer ‘samen gesmolten’ kunnen worden ziet iemand dubbel. Als men dubbel ziet zal hij vaak één oog dicht knijpen, een hand voor het oog houden of klagen over dubbelzien.
Naast deze klachten kan men door het dubbelzien last hebben van onzeker bewegen, misgrijpen, misstappen of het verkeerd inschatten van afstanden.

dubbel 1

Werkelijk beeld

dubbel 2

Dubbel beeld

Oorzaken van dubbelzien

Dubbelzien kan vele oorzaken hebben:

  • langerbestaand scheelzien dat door leeftijdsgebonden redenen dubbelbeelden geeft
  • verlies van samenwerking tussen beide ogen door bijvoorbeeld ziekte of leeftijd
  • letsel ten gevolge van een ongeluk
  • een neurologische afwijking
  • een onderliggende systemische aandoening, zoals suikerziekte, problemen met de werking van de schildklier of een hoge bloeddruk
  • een oogbewegingsstoornis


Behandeling van dubbelzien

Allereerst kijkt de orthoptist of er dubbelbeelden zijn ten gevolge van langerbestaand scheelzien of verlies van de samenwerking tussen de ogen. Is dit niet het geval dan zal de orthoptist onderzoeken welke oogspier(en) en/of hersenzenuw(en) niet goed werken. De orthoptist stelt de diagnose; mocht naar aanleiding van deze gestelde diagnose verder onderzoek gewenst zijn, zal de orthoptist de oogarts adviseren de patiënt door te verwijzen. Hierbij valt te denken aan een verwijzing naar de neuroloog of internist.

De orthoptist volgt daarnaast het verloop van de ziekte, begeleidt de patiënt en start, indien mogelijk een behandeling, zodat het dubbelzien zo min mogelijk hinder veroorzaakt. Dat kan door speciale plakprisma’s op de bril te plakken, de brilsterkte aan te passen, specifieke (filter)glazen/contactlenzen voor te schrijven of door één oog af te dekken. Pas bij een stabiele situatie is verdere behandeling, zoals een scheelziensoperatie of een speciale brilcorrectie met ingeslepen prisma's mogelijk. De orthoptist zal u hierin adviseren.

Voor meer informatie kijkt u ook eens bij 'media en nieuws' elders op deze website voor onder andere persberichten maar ook filmmateriaal over 'dubbelzien'.

dubbel_3

Monoculair dubbelzien

Men kan ook dubbelzien met één oog (monoculair dubbelzien), bijvoorbeeld door staar, problemen met de traanfilm, netvliespathologie of een cilinderafwijking van het oog. Bij monoculair dubbelzien moet de oogarts het oog beoordelen.

Orthoptist in uw buurt

orthoptist in uw buurt

home 1

home 2

home 3

home 4